Doelgroepen bereiken

Als erfgoedvereniging kan je je werking ontplooien voor een breed en geïnteresseerd publiek. Voor sommige projecten of activiteiten kan het echter interessant zijn om op een specifieke doelgroep te focussen. Het kan een hele uitdaging zijn om je eens te richten naar kinderen, jongeren, personen met een handicap, personen met een technisch-cultureel diverse achtergrond, bejaarden of een andere doelgroep die misschien wat moeilijker haar weg naar ons lokale erfgoed vindt. 'Werk samen' is misschien wel de beste tip die je kan krijgen als het op doelgroepen bereiken aankomt. Ga op zoek naar de organisaties die de doelgroep al bereiken of kennen en werk met hen samen!


Kinderen

Kinderen en erfgoed, het gaat wel degelijk samen! Het verleden kan immers erg tot de verbeelding van kinderen spreken. Natuurlijk is het belangrijk de boodschap op kindermaat over te brengen.

Mogelijk is om kinderen via het onderwijs te bereiken. Voor scholen kan het zeer interessant zijn om samen te werken met de lokale heemkring. De heemkring is immers het best op de hoogte van de geschiedenis van het dorp of de gemeente. Leerkrachten kunnen dan weer helpen om de materie naar kinderen te vertalen. Hier kan je goede voorbeelden en tips vinden voor de samenwerking tussen heemkringen en scholen.

In dit document van Heemkunde Vlaanderen krijg je een antwoord op de vraag hoe erfgoedorganisaties hun erfgoedschatten kunnen ontsluiten voor deze doelgroep en op welke wijze basisscholen dit aanbod doelgericht kunnen inbedden in hun onderwijsaanbod.

Kinderen ontvangen in het museum is niet altijd eenvoudig. Er zijn heel wat zaken waar je rekening mee dient te houden en waar je als volwassene niet altijd aan denkt. Kunstwerken die te hoog hangen, informatieborden met moeilijke woorden, een rondleiding die langer dan een uur duurt. Dit zijn allemaal zaken die het museumbezoek voor kinderen belemmeren. Hier kan je een heleboel tips vinden om je museum kindvriendelijk te maken.

Dit document is een samenvatting van het onderzoek dat de Nederlandse Museumvereniging heeft laten uitvoeren om kinderen te stimuleren vaker een museum te bezoeken. De onderzoeksresultaten komen ook Belgische musea van pas.

Om kinderen ook effectief te bereiken en je activiteit bekend te maken, kan het nuttig zijn om aan te sluiten bij een kindvriendelijk cultureel festival of evenement. Enkele mogelijkheden zijn: de Kinderhoogdag, Krokuskriebels en de Kunstendag voor kinderen.

Jongeren

Veel heemkringen ervaren dat het moeilijk is om jongeren in hun werking te betrekken. Nochtans is er zeker interesse voor erfgoed en geschiedenis: jaarlijks studeren een heleboel studenten geschiedenis, kunstwetenschappen en archeologie af. Enkele heemkringen slagen er toch in jongeren te laten meewerken in hun bestuur of richten, zoals de heemkring van Tervuren, een aparte jongerenheemkring op. In 2011 richtte Heemkunde Vlaanderen de werkgroep 'Jongeren en Heemkunde' op. Deze groep brengt jonge heemkundigen samen om te brainstormen over hoe er meer jongeren bij heemkundige kringen betrokken kunnen worden. Alle informatie en de artikels die erover verschenen vind je op deze webpagina. Ook in deze handleiding geeft inspiratie om jongeren in contact te brengen met heemkunde en de lokale heemkundige kring.

De Heemkundige Kring Van Gooik is een heemkring uit eigen streek die er in slaagt om jongeren als actieve vrijwilligers te betrekken in haar werking. 

Ook musea zetten diverse activiteiten en projecten op poten om jongeren te laten kennismaken met musea en erfgoed. Neem eens een kijkje naar de projecten van het Kasteel van Gaasbeek: onder de noemer ‘Pimp Your Castle’ organiseren zij elk jaar een ander jongerenproject.

Wie erfgoed aantrekkelijk wil maken voor jongeren kan best trachten hun leefwereld en wensen te begrijpen. In het document ‘Hoe versla ik de playstation’ komen jongeren zelf aan het woord. Onder de noemer ‘Erfgoedland’ doet Erfgoedcel Mechelen onderzoek naar jongeren, vrije tijd en erfgoed.

Personen met een handicap

Het Kasteel van Gaasbeek ontwikkelde een audiogids voor en door mensen met een mentale handicap. Het eindresultaat is voor ieder van ons het beluisteren waard!

In de museale opstelling is het belangrijk om rekening te houden met personen met een handicap. Nauwe toegangen, kleine lettertypes, veel trappen kunnen deze personen immers uitsluiten van een museumbezoek. Meer informatie over toegankelijkheid kan je vinden op de pagina ‘Diversiteit en interculturaliteit’.

Personen met een etnisch-cultureel diverse achtergrond

De website van het van het kennisknooppunt ‘Interculturaliseren,’ dat werd opgericht om de doelstellingen van het Vlaams Actieplan interculturalisering van, voor en door cultuur, jeugdwerk en sport te helpen realiseren, geeft heel wat tips over hoe je je activiteiten en communicatie kan aanpakken om deze doelgroep te bereiken. Je vindt er eveneens subsidiemogelijkheden en praktijkvoorbeelden terug. Op deze pagina vind je de praktijkvoorbeelden uit de erfgoedsector.

Heb je zelf weinig ervaring of expertise in het werken met personen met een etnisch-cultureel diverse achtergrond? Ga dan een partnerschap aan met organisaties die hier wel ervaring in hebben of deze doelgroep vertegenwoordigen, zoals de integratiedienst van de gemeente, het OCMW of verenigingen die zich vormen op basis van etnische herkomst,…

Meer tips kan je vinden op de pagina ‘Diversiteit en interculturaliteit’.

Vierde leeftijd

Bij de werking met senioren in rusthuizen wordt heel wat aandacht besteed aan het ophalen van herinneringen via reminiscentie. Erfgoed kan hier uiteraard bij helpen. Daarom kan het mooi zijn om een erfgoedproject in een rusthuis op te zetten. De vele verhalen die boven komen kunnen uiteraard de erfgoedkennis van je organisatie verruimen! Meer informatie over reminiscentie vind je in deze powerpoint. Bij deze projecten is het interessant om samen te werken met rusthuizen en OCMW’s en hun advies in te winnen voor de uitvoering van je project.

Enkele voorbeelden van projecten met de 4de leeftijd: In het Meetjesland, in het MAS, in Brugge.